Τα κριτήρια αναμένεται να προωθηθούν στο Συμβούλιο της Επικρατείας
Εντός του 2027 θα ολοκληρωθεί το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο
Πρωτοβουλία για την προώθηση των πράξεων εφαρμογής σε πέντε πολεοδομικές Ενότητες
Στο τραπέζι του διαλόγου το πρόβλημα με τα τυφλά οικόπεδα
Προοπτική ψηφιακής πλατφόρμας για τις οικοδομικές άδειες
Αίτημα τροποποίησης του πλαισίου που διέπει το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο
Την θετική εικόνα για τη συνάντηση με την Υφυπουργό Περιβάλλοντος κα Σούκουλη, κατά την οποία τέθηκαν ζητήματα που αφορούν τον πολεοδομικό και χωροταξικό σχεδιασμό του νησιού, μετέφερε ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Ζακύνθου, Γιώργος Μοθωναίος, σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ραδιοφωνικό σταθμό ΣΤΙΓΜΑ 97,6.
Η συζήτηση χαρακτηρίστηκε από τον ίδιο ως ιδιαίτερα εποικοδομητική, καθώς οι Μηχανικοί παρουσίασαν τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν στη Ζάκυνθο, τα οποία απασχολούν και άλλες περιοχές της χώρας. Η συζήτηση επικεντρώθηκε στα τοπικά ζητήματα, με την Υφυπουργό να αναγνωρίζει ότι ορισμένα μπορούν να αντιμετωπιστούν άμεσα, ενώ άλλα απαιτούν περισσότερο χρόνο.
Το βασικό ζήτημα για το ΤΕΕ Ζακύνθου ήταν η προώθηση των κριτηρίων για την κατηγοριοποίηση των δρόμων εκτός σχεδίου. Σύμφωνα με τον ίδιο, το Υπουργείο έχει εκπονήσει τα τελευταία δύο χρόνια μελέτη για την καταγραφή του οδικού δικτύου όλων των Δήμων και βρίσκεται στη διαδικασία διαμόρφωσης των κριτηρίων βάσει των οποίων θα κατηγοριοποιηθούν οι δρόμοι.
Η Υφυπουργός ενημέρωσε, ότι η διαδικασία διαμόρφωσης των κριτηρίων βρίσκεται στο τελικό στάδιο και ότι αυτά αναμένεται να προωθηθούν στο Συμβούλιο της Επικρατείας για γνωμοδότηση. Στη συνέχεια, θα πρέπει να εκδοθεί το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα, ώστε να ξεκινήσει η κατηγοριοποίηση των δρόμων.
Όπως εξήγησε ο κ. Μοθωναίος, η νομική υπηρεσία έχει καθυστερήσει τη διαδικασία προκειμένου να διαμορφωθούν όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωμένα και σαφή κριτήρια, ώστε να περιοριστούν οι αντιδράσεις και οι νομικές αμφισβητήσεις κατά την εξέταση του σχετικού Διατάγματος από το Συμβούλιο της Επικρατείας.
Σύμφωνα με τη δέσμευση που μεταφέρθηκε στη συνάντηση, δόθηκε χρονικός ορίζοντας δύο μηνών για την προώθηση των κριτηρίων στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Ακολούθως, θα πρέπει να ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες και να ξεκινήσει η κατηγοριοποίηση των δρόμων.
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τους ιδιοκτήτες γεωτεμαχίων που βρίσκονται εκτός σχεδίου, καθώς θα μπορούν να γνωρίζουν με μεγαλύτερη σαφήνεια εάν τα ακίνητά τους διαθέτουν τις προϋποθέσεις για οικοδόμηση.
Ο Πρόεδρος του ΤΕΕ, υπογράμμισε ότι αυτό ήταν το βασικό αίτημα που έθεσε και ο λόγος για τον οποίο επέμεινε, από τον περασμένο Ιούνιο, να πραγματοποιηθεί η συνάντηση με τη συμμετοχή του Βουλευτή Ζακύνθου κ. Ακτύπη.
«Το βασικό είναι να προχωρήσει η κατηγοριοποίηση των δρόμων. Πιστεύω ότι θα ξεμπλοκάρει ένα μεγάλο μέρος των γεωτεμαχίων που βρίσκονται εκτός σχεδίου», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ένα ακόμη ζήτημα που συζητήθηκε ήταν η πορεία του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου της Ζακύνθου. Το νησί εντάχθηκε σχετικά αργά στη διαδικασία, καθώς συγκαταλέγεται στους τελευταίους Δήμους που ανέλαβαν την εκπόνηση της σχετικής μελέτης. Το αποτέλεσμα είναι ότι, ενώ άλλοι Δήμοι βρίσκονται ήδη στο τέλος της δεύτερης φάσης, η Ζάκυνθος εξακολουθεί να βρίσκεται στην πρώτη.
Κατά τη συνάντηση, η Υφυπουργός δεσμεύτηκε ότι υπάρχουν διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία, ώστε το Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο του νησιού να προχωρήσει και να ολοκληρωθεί εντός του 2027. Με βάση τις Ευρωπαϊκές προδιαγραφές και το χρονοδιάγραμμα του Ταμείου Ανάκαμψης, η ολοκλήρωση προβλέπεται έως τις 21 Δεκεμβρίου 2026 για τα σχέδια που έχουν προχωρήσει περισσότερο. Ωστόσο, για τη Ζάκυνθο η ολοκλήρωση δεν είναι εφικτή μέχρι τότε, καθώς η μελέτη βρίσκεται ακόμη στην πρώτη φάση.
Ο ίδιος σημείωσε ότι έχουν ήδη ανακοινωθεί ολοκληρώσεις σχεδίων για ορισμένους Δήμους, μεταξύ των οποίων της Αθήνας και της Μυκόνου, ενώ αναμένονται και άλλοι. Για τη Ζάκυνθο, πάντως, ο στόχος μετατίθεται για το 2027. Επίσης ανέφερε, ότι η Υφυπουργός παρουσίασε την ολοκλήρωση του πολεοδομικού σχεδιασμού ως κυβερνητική προτεραιότητα, επισημαίνοντας ότι έχουν προβλεφθεί οι σχετικές πιστώσεις, ώστε να προχωρήσει η διαδικασία.
Δυσκολότερη εμφανίζεται η αντιμετώπιση του προβλήματος των τυφλών οικοπέδων, δηλαδή των γεωτεμαχίων που δεν διαθέτουν πρόσβαση σε αναγνωρισμένο δρόμο και ενδέχεται να παραμείνουν χωρίς δυνατότητα οικοδόμησης ακόμη και μετά την κατηγοριοποίηση του οδικού δικτύου. Το ζήτημα είναι σύνθετο, καθώς υπάρχει νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας που δημιουργεί περιορισμούς στην οικοδόμηση τέτοιων ακινήτων.
Κατά τη συνάντηση, οι εκπρόσωποι του ΤΕΕ εξήγησαν ότι πρόκειται για περιουσίες οι οποίες χάνουν σημαντικό μέρος της αξίας τους, παρότι σε πολλές περιπτώσεις αποτελούν γη που οι οικογένειες διατηρούν με την προοπτική να την παραχωρήσουν στα παιδιά τους για την ανέγερση κατοικίας. Το πρόβλημα τέθηκε υπόψη της Υφυπουργού, η οποία, το κατέγραψε και δήλωσε ότι θα εξεταστούν οι δυνατότητες αντιμετώπισής του. Ωστόσο, το συγκεκριμένο ζήτημα δεν αναμένεται να επιλυθεί άμεσα και εντάσσεται σε έναν πιο μακροπρόθεσμο σχεδιασμό.
Κατά τη διάρκεια της περίπου μίας ώρας συνάντησης στο Υπουργείο Περιβάλλοντος, συζητήθηκε και το ζήτημα των πέντε πολεοδομικών Ενοτήτων της Ζακύνθου, για τις οποίες δεν έχουν ολοκληρωθεί οι πράξεις εφαρμογής εδώ και περίπου 30 χρόνια. Ο κ. Μοθωναίος έθεσε το θέμα στην Υφυπουργό, συνδέοντάς το με την ανάγκη οικιστικής ανάπτυξης και την έλλειψη κατοικιών.
Όπως ανέφερε, η κα Σούκουλη εξέφρασε την έκπληξή της για τη μακροχρόνια εκκρεμότητα και αναγνώρισε ότι το ζήτημα εμπίπτει και στη δική της αρμοδιότητα, πέρα από εκείνη του Δήμου. Σύμφωνα με όσα μεταφέρθηκαν, συμφωνήθηκε να προσδιοριστούν οι συγκεκριμένες πολεοδομικές Ενότητες και να εξεταστεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου, πώς μπορούν να προχωρήσουν οι πράξεις εφαρμογής.
Στη συνάντηση τέθηκε, επίσης, το πρόβλημα της υποστελέχωσης των υπηρεσιών που ασχολούνται με τον πολεοδομικό σχεδιασμό και τις οικοδομικές άδειες, καθώς και η έλλειψη Μηχανικών στις αρμόδιες υπηρεσίες. Η Υφυπουργός γνωρίζει το πρόβλημα, ωστόσο η αντιμετώπισή του απαιτεί συνεννόηση και με το υπουργείο Εσωτερικών. Παράλληλα, σημείωσε ότι υποστελεχωμένο είναι και το ίδιο το Υπουργείο, ως προς το ειδικευμένο προσωπικό που απαιτείται για την εξέταση των συγκεκριμένων ζητημάτων.
Ένα ακόμη θέμα που τέθηκε αφορά την ανάγκη τροποποίησης του θεσμικού πλαισίου του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου, καθώς έχουν περάσει περίπου 30 χρόνια από τη δημιουργία του. Το ΤΕΕ υποστήριξε ότι, σε περιοχές όπου έχουν επιτευχθεί οι στόχοι προστασίας, θα πρέπει να εξεταστεί η δυνατότητα αναπροσαρμογής ορισμένων περιορισμών.
Η Υφυπουργός κατέγραψε το αίτημα και ενημέρωσε ότι θα απευθυνθεί στον Υπουργό Περιβάλλοντος, προκειμένου να πραγματοποιηθεί συνάντηση και να εξεταστεί πώς μπορεί να προγραμματιστεί η σχετική διαδικασία. Ούτε αυτό το ζήτημα αναμένεται να αντιμετωπιστεί άμεσα, ωστόσο η σταδιακή προώθηση των αιτημάτων μπορεί να οδηγήσει σε πρόοδο.
Αναφερόμενος στη συνολική εικόνα που αποκόμισε από τη συνάντηση, δήλωσε ότι διαπίστωσε πρόθεση από την πλευρά της κυβέρνησης να προχωρήσουν οι διαδικασίες, επισημαίνοντας ότι η χρηματοδότηση του πολεοδομικού και χωροταξικού σχεδιασμού μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης αποτελεί ένδειξη της σημασίας που αποδίδεται στο εγχείρημα.
Όπως εξήγησε, στόχος είναι να υπάρχει σαφής εικόνα για κάθε γεωτεμάχιο, ώστε οι ιδιοκτήτες να γνωρίζουν εάν είναι άρτιο και οικοδομήσιμο, ποιες χρήσεις γης επιτρέπονται και εάν προβλέπεται να ενταχθεί σε σχέδιο πόλης σε μεταγενέστερο χρόνο. Παράλληλα, ανέφερε ότι εξετάζεται η δημιουργία μιας ψηφιακής πλατφόρμας για τις οικοδομικές άδειες, αντίστοιχης με εκείνη του Κτηματολογίου.
Η πλατφόρμα θα λειτουργεί με αντίστοιχες προδιαγραφές, αλλά θα είναι ανεξάρτητη από το Κτηματολόγιο, με δυνατότητα συνεργασίας μεταξύ των δύο συστημάτων. Στόχος είναι οι οικοδομικές άδειες να μπορούν να ελέγχονται κεντρικά, μέσα από μια οργανωμένη ψηφιακή διαδικασία.
Η πρωτοβουλία συνδέεται με τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι Υπηρεσίες Δόμησης, οι οποίες συχνά καλούνται να διεκπεραιώσουν μεγάλο όγκο εργασιών με ελάχιστους μηχανικούς. Δεν έχει ακόμη αποφασιστεί εάν για τη λειτουργία του συστήματος θα αξιοποιηθεί το υπάρχον προσωπικό, ή εάν θα προβλεφθεί διαφορετική στελέχωση.
Ο ίδιος έφερε ως παράδειγμα τη λειτουργία του Κτηματολογίου και την αξιοποίηση των ψηφιακών δεδομένων, εκφράζοντας την προσδοκία ότι μια αντίστοιχη προσέγγιση θα μπορούσε να εφαρμοστεί και στις οικοδομικές άδειες.
Κλείνοντας, επανέλαβε ότι η κατηγοριοποίηση των δρόμων εκτός σχεδίου παραμένει η σημαντικότερη προτεραιότητα, καθώς μπορεί να δώσει λύσεις σε μεγάλο αριθμό ιδιοκτησιών που σήμερα αντιμετωπίζουν αβεβαιότητα ως προς τη δυνατότητα οικοδόμησης. Αναγνώρισε, ότι υπάρχουν δυσκολίες στην περίπτωση των τυφλών οικοπέδων, καθώς πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και ζητήματα πρόσβασης και πολιτικής προστασίας. Η επιδίωξη είναι να προχωρήσουν οι αναγκαίες ρυθμίσεις χωρίς να παραβλέπονται οι περιορισμοί που απορρέουν από τη νομοθεσία και τις ανάγκες ασφάλειας.
