Ιατρική διαφήμιση και έλεγχοι: Τι επισημαίνει ο Ιατρικός Σύλλογος Ζακύνθου
Η εφαρμογή MedWatch και η αντιμετώπιση της ανεξέλεγκτης προβολής
Οι έλεγχοι των ιατρείων και οι προβλεπόμενες κυρώσεις
Βελονισμός, πλασμαφαίρεση, botox και υαλουρονικά
Η ανάγκη ενημέρωσης των πολιτών απέναντι στην παραπληροφόρηση
Σε ζητήματα που αφορούν την εφαρμογή MedWatch και την επέκτασή της, την ιατρική διαφήμιση, τους ελέγχους των ιατρείων, αλλά και τις πρακτικές που παρουσιάζονται ως εναλλακτικές ή αισθητικές θεραπείες, αναφέρθηκε σε συνέντευξή του στον ΣΤΙΓΜΑ 97,6 ο Πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Ζακύνθου, Παύλος Καψαμπέλης.
Όπως ανέφερε, το MedWatch δεν αποτελεί μια εφαρμογή που μπορεί να λύσει από μόνη της όλα τα προβλήματα, μπορεί όμως να λειτουργήσει βοηθητικά στην αντιμετώπιση της ιατρικής διαφήμισης, η οποία, όπως είπε, «έχει θεριέψει ανεξέλεγκτα τα τελευταία χρόνια».
«Είναι μια εφαρμογή, δεν είναι πανάκεια, δεν είναι ότι θα λύσει όλα τα θέματα. Εν πάση περιπτώσει, θα βοηθήσει στην αναζήτηση της ιατρικής διαφήμισης», σημείωσε.
Ο ίδιος έκανε λόγο για σημαντικό πρόβλημα στον τρόπο με τον οποίο προβάλλονται σήμερα οι ιατρικές υπηρεσίες, υποστηρίζοντας ότι μεγάλο μέρος της συγκεκριμένης προβολής αποτελεί παραπληροφόρηση.
Όπως εξήγησε, ένας γιατρός που ανοίγει ιατρείο έχει τη δυνατότητα, μετά από άδεια του Ιατρικού Συλλόγου, να δημοσιοποιήσει σε εφημερίδα ή άλλο μέσο το όνομά του, την ειδικότητά του, τις ημέρες λειτουργίας και τη διεύθυνση του ιατρείου του.
«Τίποτα άλλο και μόνο για ένα περιορισμένο χρονικό διάστημα, δύο-τριών μηνών. Κατόπιν εγκρίσεως, τίποτα άλλο δεν επιτρέπεται. Όλα τα άλλα είναι εκ του περισσού», ανέφερε.
«Η ιατρική δεν είναι ένα προϊόν που πρέπει να διαφημίζεται. Η ιατρική έχει κανόνες, έχει δεοντολογία και οι γιατροί που την υπηρετούν πρέπει να συμπεριφέρονται κατά αυτόν τον τρόπο», τόνισε.
Ο κ. Καψαμπέλης υπογράμμισε ότι η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν μπορεί να βασιστεί μόνο στην τεχνολογία, αλλά απαιτεί ελέγχους και φυσική παρουσία. «Απαιτείται έλεγχος και φυσική παρουσία. Προγραμματισμένος έλεγχος, έκτακτος έλεγχος και ούτω καθεξής», ανέφερε.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις περιπτώσεις, κατά τις οποίες μη ιατρικές επιχειρήσεις προβάλλουν υπηρεσίες που σχετίζονται με την υγεία. Όπως είπε, η διαφήμιση τέτοιων υπηρεσιών απαγορεύεται, είτε προέρχεται από δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και υγειονομικές δομές, είτε από άλλες δομές που δεν ανήκουν στον ιατρικό χώρο.
«Τέτοιου είδους διαφήμιση απαγορεύεται. Είναι παραπλάνηση και είναι επικίνδυνη», τόνισε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τέτοιες πρακτικές μπορεί να εμφανίζονται ακόμη και μέσα από ινστιτούτα αισθητικής ή άλλες δραστηριότητες, με αποτέλεσμα να δημιουργείται σύγχυση στους πολίτες.
Σε ό,τι αφορά τη Ζάκυνθο, εξήγησε ότι ο Ιατρικός Σύλλογος έχει την αρμοδιότητα αδειοδότησης των ιατρείων από το 2011-2012 και στη συνέχεια πραγματοποιεί ελέγχους. Όπως ανέφερε, οι έλεγχοι γίνονται είτε έπειτα από καταγγελία, είτε όταν ο ίδιος ο Ιατρικός Σύλλογος διαπιστώσει κάποια παρανομία ή παράβαση.
«Έχουμε επανειλημμένους ελέγχους, όπως και έχουμε επιβάλει πειθαρχικές ποινές και πρόστιμα», σημείωσε. Πρόσθεσε ότι οι έλεγχοι θα αυξηθούν και θα γίνουν ακόμη συχνότεροι, ιδιαίτερα σε σχέση με τις ς διαφημίσεις στο διαδίκτυο. «Θα επιληφθούμε για άλλη μια φορά, επιπλέον και με μεγαλύτερη αυστηρότητα», ανέφερε.
Όπως διευκρίνισε, ο Ιατρικός Σύλλογος μπορεί να πραγματοποιήσει έλεγχο και χωρίς να έχει προηγηθεί καταγγελία. Κατά τον έλεγχο εξετάζεται αρχικά η ειδικότητα του γιατρού και εάν ο γιατρός που λειτουργεί το ιατρείο έχει αδειοδοτηθεί για τη συγκεκριμένη ειδικότητα. Παράλληλα, ελέγχονται οι τίτλοι που χρησιμοποιεί, ο χώρος του ιατρείου και τυχόν αλλαγές σε σχέση με την άδεια που έχει λάβει, καθώς και τα μηχανήματα που υπάρχουν στον χώρο.
Όπως εξήγησε, μπορεί ένα ιατρείο να έχει αδειοδοτηθεί πριν από αρκετά χρόνια και στη συνέχεια να έχει προστεθεί κάποιο νέο, εγκεκριμένο μηχάνημα που αφορά τη συγκεκριμένη ειδικότητα. Σε αυτή την περίπτωση, το μηχάνημα θα πρέπει να έχει δηλωθεί.
Ελέγχεται, επίσης, εάν υπάρχουν μηχανήματα που δεν είναι συμβατά με την ειδικότητα του γιατρού. «Που δεν συνάδουν με την ειδικότητα του γιατρού», σημείωσε. Οι έλεγχοι αφορούν ακόμη και τη συμπεριφορά των γιατρών απέναντι στους πολίτες και τους ασθενείς.
Όπως είπε, όταν διαπιστώνεται ένα ζήτημα που δεν είναι σοβαρό, ο Ιατρικός Σύλλογος ενημερώνει τον γιατρό και ζητά την άμεση διόρθωσή του. Εάν, όμως, πρόκειται για σοβαρό ή επικίνδυνο περιστατικό, δρομολογούνται άμεσα οι προβλεπόμενες διαδικασίες.
Αναφερόμενος στις κυρώσεις, διευκρίνισε ότι δεν προβλέπεται διαγραφή, αλλά μπορεί να ανασταλεί η άδεια λειτουργίας του ιατρείου και η άδεια του γιατρού. Παράλληλα, σημείωσε ότι στο παρελθόν έχουν επιβληθεί σε ορισμένες περιπτώσεις πρόστιμα ύψους 20.000 και 30.000 ευρώ.
Ανέφερε ότι, σε γενικές γραμμές, οι γιατροί της Ζακύνθου συμπεριφέρονται δεοντολογικά και σωστά, σημειώνοντας ωστόσο ότι στις τουριστικές περιοχές, όπως συμβαίνει γενικότερα, ορισμένα φαινόμενα μπορεί να ξεφεύγουν. Για τον λόγο αυτό, όπως είπε, απαιτείται έλεγχος και φυσική παρουσία, ακόμη και με τη συνδρομή της Αστυνομίας, προκειμένου να περιορίζονται επικίνδυνες πρακτικές ή θεραπείες.
Στη συνέχεια, η συζήτηση στράφηκε στις λεγόμενες εναλλακτικές μορφές ιατρικής και στις πρακτικές που, όπως ανέφερε, μπορεί να δημιουργούν σύγχυση στους πολίτες. Έκανε αναφορά στην ομοιοπαθητική, την αναγεννητική ιατρική, την αντιγηραντική και την κβαντική ιατρική μέσω βιοσυντονισμού.
Όπως υποστήριξε, αυτές οι μέθοδοι δεν είναι εγκεκριμένες από την επίσημη ιατρική και δεν αποτελούν ιατρικές ειδικότητες. «Δεν είναι ειδικότητες αυτές. Είναι τρόπος σκέψης, ας πούμε, του γιατρού», σημείωσε.
Τόνισε ότι ο γιατρός οφείλει να εξηγεί στον ασθενή τι είναι η κάθε πρακτική και ποια αποτελέσματα μπορεί να έχει, χωρίς να τον αποσυντονίζει από την επίσημη διάγνωση και θεραπεία. «Δεν πρέπει να αποσυντονίζει τον ασθνεή από την κλασική, την επίσημη διάγνωση και θεραπεία», ανέφερε.
Παράλληλα, χαρακτήρισε τις συγκεκριμένες πρακτικές «εμπορικού τύπου δραστηριότητες», απέναντι στις οποίες, όπως είπε, ο Ιατρικός Σύλλογος είναι κάθετα αντίθετος. Αναφέρθηκε επίσης σε πρακτικές χορήγησης ορών με βιταμίνες ή άλλες ουσίες, σημειώνοντας ότι ενδέχεται να εγκυμονούν κινδύνους.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τον βελονισμό. Όπως είπε, ο βελονισμός αναγνωρίζεται ως ιατρική πράξη, αλλά θα πρέπει να πραγματοποιείται από γιατρό και όχι από οποιονδήποτε άλλο επαγγελματία.
«Όταν γίνεται από οποιονδήποτε άλλον εκτός από τον γιατρό, είναι και παράνομο και επικίνδυνο. Διότι μια φορά θα κάνει μια αντίδραση και αυτός ο οποίος δεν είναι γιατρός δεν θα ξέρει να την αντιμετωπίσει», ανέφερε.
Παράλληλα, διευκρίνισε πως ούτε όλοι οι γιατροί έχουν το δικαίωμα να πραγματοποιούν βελονισμό.
Ο γιατρός θα πρέπει να έχει δηλώσει τη συγκεκριμένη δραστηριότητα στον Ιατρικό Σύλλογο, να έχει εκπαιδευτεί σε αναγνωρισμένο κέντρο, να έχει εγγραφεί στην εταιρεία βελονισμού και να έχει ολοκληρώσει περισσότερες από 300 ώρες εκπαίδευσης, εκ των οποίων 150 θεωρητικές και 150 πρακτικές.
«Δεν είναι διαδικασίες που μπορεί να τις κάνει ο οποιοσδήποτε, ακόμα και γιατρός. Δεν το συζητάμε για φυσικοθεραπευτές και για άλλα επαγγέλματα. Εκεί είναι αντιποίηση επαγγέλματος», τόνισε.
Σε ό,τι αφορά την πλασμαφαίρεση, διευκρίνισε ότι πρόκειται για ιατρική μέθοδο που υπάρχει, αλλά έχει συγκεκριμένες ενδείξεις και δεν αποτελεί εφαρμογή της αναγεννητικής ή αντιγηραντικής ιατρικής.
Όπως ανέφερε, η πλασμαφαίρεση πρέπει να πραγματοποιείται σε ειδικά οργανωμένα κέντρα, όπως Νοσοκομεία και ιδιωτικές Κλινικές, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και από ειδικούς. «Είναι όπως η αιμοκάθαρση. Θέλει εξειδίκευση, θέλει σοβαρότητα. Δεν είναι έτσι απλά τα πράγματα», σημείωσε.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στις αισθητικές πράξεις, όπως το botox και τα υαλουρονικά. Τόνισε ότι απαγορεύεται σε μη γιατρούς να πραγματοποιούν τέτοιες αισθητικές θεραπείες. Παράλληλα, διευκρίνισε ότι ακόμη και μεταξύ των γιατρών, δεν έχουν όλοι το δικαίωμα να πραγματοποιούν botox.
Όπως ανέφερε, το botox επιτρέπεται να πραγματοποιείται από τρεις ειδικότητες: Δερματολόγους, πλαστικούς Χειρουργούς και γναθοπροσώπου Χειρουργούς. «Κανένας άλλος δεν επιτρέπεται. Εγώ που είμαι γενικός Χειρουργός, απαγορεύεται να κάνω botox. Μπορεί να το ξέρω να το κάνω, αλλά δεν επιτρέπεται να το κάνω», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σημείωσε ότι η σχετική απόφαση του ΚΕΣΥ και του Υπουργείου έχει κοινοποιηθεί στους Ιατρικούς Συλλόγους και στους γιατρούς, ώστε να είναι ενημερωμένοι.
Όπως είπε, μέχρι σήμερα δεν έχει λάβει καταγγελία για γιατρούς άλλων ειδικοτήτων που πραγματοποιούν botox, ωστόσο ο Ιατρικός Σύλλογος θα εντείνει τους ελέγχους. «Κάποιοι μπορεί να ξεφεύγουν. Είναι δύσκολο να φτάσει στην τελειότητα το κάθε πράγμα, ο κάθε έλεγχος. Αλλά εν πάση περιπτώσει εμείς εδώ είμαστε για να το δούμε», σχολίασε.
Υπογράμμισε ότι, εκτός από τους ελεγκτικούς μηχανισμούς, σημαντικό ρόλο έχει και η ενημέρωση των πολιτών. «Πρέπει και οι πολίτες να ενημερώνονται, να μας καταγγέλλουν όποιο τέτοιο περιστατικό υποπέσει στην αντίληψή τους και τεκμηριωμένα. Από εκεί και πέρα θα εφαρμοστούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες», σημείωσε.
Παράλληλα, τόνισε ότι ο πολίτης θα πρέπει να αναζητά και ο ίδιος αξιόπιστη ενημέρωση. Όπως ανέφερε, η παγκοσμιοποίηση, η άκρατη διαφήμιση στο διαδίκτυο και ο τεράστιος όγκος πληροφοριών κάνουν δύσκολη τη διάκριση της αλήθειας από το ψέμα. «Ο πολίτης βομβαρδίζεται από όλες αυτές τις πληροφορίες. Πρέπει να είναι προσεκτικός», σημείωσε.
Αναφέρθηκε, μάλιστα, στο φαινόμενο ασθενών που αναζητούν πληροφορίες στο διαδίκτυο για ένα πρόβλημα υγείας και στη συνέχεια προσέρχονται στον γιατρό έχοντας ήδη σχηματίσει άποψη.
«Έρχονται πολλοί στα ιατρεία και σου λένε “εγώ διάβασα αυτό” και έχει άποψη κιόλας για τα θέματα. Αυτά καλό είναι να μην τα παρακολουθεί, να μην τα βλέπει κάποιος, διότι δημιουργείται σύγχυση».
Σύμφωνα με τον ίδιο, όταν ένας πολίτης αντιμετωπίζει οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας, θα πρέπει να απευθύνεται στον προσωπικό του γιατρό ή στην αντίστοιχη ειδικότητα.
Κλείνοντας, υπογράμμισε την ανάγκη για μεγαλύτερη προσοχή από την πλευρά των πολιτών και επισήμανε ότι η ιατρική δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως εμπορική δραστηριότητα. «Δεν υπάρχουν θαύματα στην ιατρική», ανέφερε.
Όπως εξήγησε, υπάρχουν «θαύματα επιστημονικά», τα οποία όμως πραγματοποιούνται μέσα από την κλασική ιατρική, με τη συμβολή εξειδικευμένων επιστημόνων και σε οργανωμένα κέντρα. «Δεν μπορεί να πηγαίνει τώρα κάποιος σε ένα ιατρείο στο Κολωνάκι και δεν ξέρω πού αλλού, χωρίς να σκεφτεί και να του προτείνουν θεραπείες και να τις κάνει», σημείωσε.
Όπως ανέφερε, η παραπληροφόρηση και η προβολή μη τεκμηριωμένων πρακτικών μπορούν να επηρεάσουν τις επιλογές των πολιτών. Παράλληλα, επισήμανε ότι οι πρώτοι υπεύθυνοι για τέτοιες πρακτικές είναι εκείνοι που τις εφαρμόζουν.
Τέλος, αναφέρθηκε και στην αντίληψη ότι το υψηλό κόστος μιας θεραπείας αποτελεί ένδειξη ποιότητας. «Πολλοί πιστεύουν ότι αφού είναι ακριβό, είναι και καλό. Δεν ισχύει», πρόσθεσε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ουσιαστικά τον κίνδυνο να δημιουργούνται τέτοιου είδους εντυπώσεις στους πολίτες.
