Στα 6 εκατομμύρια ευρώ ο Προϋπολογισμός του έργου
Οι πασσαλοπήξεις αντιστοιχούν στο 40%-50% της συνολικής παρέμβασης
Σε εξέλιξη οι προπαρασκευαστικές εργασίες για την κατασκευή του συστήματος πασσαλοπήξεων
Θα δημιουργηθεί περιβαλλοντικό πάρκο με τοπική χαμηλή βλάστηση
Δεσμευτικός ο Μάρτιος του 2027 έναντι των Ευρωπαϊκών αρχών
Η μείωση του προστίμου και η αποτροπή περαιτέρω επιβαρύνσεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Στην πορεία των εργασιών αποκατάστασης του παλιού ΧΥΤΑ στον Σκοπό, στα τεχνικά έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη, αλλά και στο χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσής τους, αναφέρθηκε ο Διευθυντής Τεχνικών Υπηρεσιών του ΦΟΔΣΑ Ιονίων Νήσων, Θοδωρής Καρδάρης, σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ΣΤΙΓΜΑ 97,6.
Όπως αρχικά εξήγησε, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί διαμορφώσεις στο εσωτερικό του χώρου από την ανάδοχο εταιρεία, με στόχο να αντιμετωπιστεί η πίεση που προκαλεί ο μεγάλος όγκος των απορριμμάτων που έχουν αποτεθεί εκεί.
Οι συγκεκριμένες παρεμβάσεις κρίθηκαν απαραίτητες, προκειμένου να προχωρήσει το σημαντικότερο τμήμα του έργου, το οποίο αφορά την κατασκευή συστήματος πασσαλοπήξεων στην κάτω πλευρά του χώρου υγειονομικής ταφής, εκεί όπου συγκεντρώνονται οι πιέσεις από το βάρος των απορριμμάτων.
Μετά την ολοκλήρωση αυτού του τμήματος θα μπορέσουν να προχωρήσουν και οι υπόλοιπες εργασίες, οι οποίες είναι μικρότερης τεχνικής δυσκολίας. Σε αυτές περιλαμβάνονται η τελική κάλυψη των παλιών κυττάρων του χώρου ταφής, η δημιουργία νέου δικτύου αποστράγγισης των υγρών αποβλήτων και η επεξεργασία τους, καθώς και οι εγκαταστάσεις διαχείρισης του βιοαερίου.
Αναφερόμενος στην ταυτότητα του έργου, διευκρίνισε ότι κύριος του έργου, δηλαδή ο φορέας που έχει την ευθύνη του χώρου, είναι ο Περιφερειακός Φορέας Διαχείρισης. Τη διαδικασία υλοποίησης διενεργεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος, με τον Γενικό Γραμματέα κ. Γραφάκο, να έχει σχετική εμπλοκή.
Η χρηματοδότηση προέρχεται από τον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης, στον οποίο έχουν συγκεντρωθεί τα τέλη ταφής. Όπως εξήγησε, για κάθε τόνο απορριμμάτων που θάβεται στους ΧΥΤΑ, οι Δήμοι υποχρεούνται να επιστρέφουν 35 ευρώ ανά τόνο.
Τα χρήματα αυτά συγκεντρώνονται από όλους τους Δήμους της χώρας σε ένα ταμείο του Ελληνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης και από εκεί χρηματοδοτούνται έργα αυτού του είδους, αλλά και προγράμματα ανακύκλωσης και ολιστικά σχέδια που θα ακολουθήσουν.
«Είναι μια πρόβα για αυτό που θα δούμε στο μέλλον. Ένα μεγάλο Ελληνικό Ταμείο, στο οποίο είναι χρήματα των Δήμων και θα διατεθούν για τέτοιου είδους δράσεις», πρόσθεσε.
Το έργο αποκατάστασης του παλιού ΧΥΤΑ στον Σκοπό έχει συνολικό Προϋπολογισμό 6 εκατομμυρίων ευρώ. Μάλιστα, η κατασκευή του συστήματος πασσαλοπήξεων αποτελεί σχεδόν το 50% του έργου, με το ποσοστό να υπολογίζεται μεταξύ 40% και 50%.
Σε ερώτηση σχετικά με το ενδεχόμενο προβλημάτων ευστάθειας του χώρου μέχρι να ολοκληρωθούν οι πασσαλοπήξεις, εμφανίστηκε καθησυχαστικός. Όπως ανέφερε, παρά τις πιέσεις που είχαν ασκηθεί με την πάροδο των χρόνων στα παλιά κύτταρα, ο χώρος είχε επιδείξει ικανοποιητική συμπεριφορά, λαμβάνοντας υπόψη τον όγκο των απορριμμάτων που είχαν οδηγηθεί και ταφεί εκεί.
«Δεν είχαμε σοβαρά θέματα ευστάθειας στην περιοχή», σημείωσε.
Παράλληλα, εξήγησε ότι οι διαμορφώσεις που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί λειτουργούν ανακουφιστικά, καθώς τα απορρίμματα δεν ασκούν πλέον τις ίδιες πιέσεις προς τα πρανή, αλλά διοχετεύουν το βάρος τους προς τα κάτω. Ως εκ τούτου, εκτίμησε ότι η συμπεριφορά του χώρου θα είναι καλύτερη στη συνέχεια.
Επισήμανε ότι είχε προηγηθεί ένα μεγάλο χρονικό διάστημα αναμονής, προκειμένου να ολοκληρωθούν οι γεωτεχνικές μελέτες και οι απαραίτητες παρεμβάσεις. Πλέον, παρά το γεγονός ότι έχει ξεκινήσει η χειμερινή περίοδος, το έργο εισέρχεται στο στάδιο των πασσαλοπήξεων, το οποίο χαρακτήρισε ως το σημαντικότερο για τη συνέχιση των εργασιών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η τελική εικόνα που προβλέπεται να αποκτήσει ο χώρος μετά την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η περιοχή όπου γινόταν η απόθεση των απορριμμάτων πρόκειται να μετατραπεί σε περιβαλλοντικό πάρκο, με φυτά χαμηλής βλάστησης, τα οποία θα είναι αυτοφυή και θα ταιριάζουν στο φυσικό τοπίο της Ζακύνθου. Ο χώρος θα είναι επισκέψιμος, ενώ σε διαφορετικό σημείο θα βρίσκονται οι εγκαταστάσεις διαχείρισης του βιοαερίου και των στραγγισμάτων.
Επιπλέον, προβλέπεται η δημιουργία ενός μικρού συγκροτήματος ενημέρωσης, στο οποίο κάθε πολίτης, σχολείο ή επισκέπτης, θα μπορεί να ενημερώνεται για την ιστορική διαδρομή της εγκατάστασης, από την ημέρα που ξεκίνησε η λειτουργία της μέχρι την ημέρα που θα παραδοθεί αποκατεστημένη. Σκοπός είναι να μπορεί ο επισκέπτης να κατανοήσει τι ακριβώς συνέβη στον χώρο και ποιες παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν για την αποκατάστασή του.
Όπως ανέφερε, θα δημιουργηθεί ουσιαστικά ένα μικρής εμβέλειας κέντρο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, ενώ η τελική διαμόρφωση θα προσομοιάζει στο τοπίο και στην αρχική μορφολογία του εδάφους, όπως αυτή ήταν το 1992, πριν ξεκινήσουν οι εκσκαφές για τη δημιουργία του ΧΥΤΑ.
Σε ό,τι αφορά τον χρόνο ολοκλήρωσης του έργου, αναγνώρισε ότι το χρονοδιάγραμμα μέχρι τον Μάρτιο του 2027 δεν αποτελεί εύκολο ή απολύτως ρεαλιστικό στόχο, ιδιαίτερα από τη στιγμή που οι εργασίες εισέρχονται στη χειμερινή περίοδο. Ωστόσο, πρόκειται για ένα δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα έναντι των Ευρωπαϊκών αρχών.
Όπως αποκάλυψε, την επόμενη εβδομάδα έχει προγραμματιστεί τεχνική συνάντηση με τη συμμετοχή του Υπουργείου Εξωτερικών και του Υπουργείου Περιβάλλοντος, στο πλαίσιο των επαφών και των εκθέσεων προς το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Στη συνάντηση θα εξεταστεί η πορεία του έργου και θα παρουσιαστεί ένα ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα για τα επόμενα στάδια.
Ο ανάδοχος έχει δεσμευτεί ότι, παρά τις δυσκολίες της χειμερινής περιόδου, οι εργασίες θα συνεχιστούν κανονικά, με στόχο μέχρι τον Μάρτιο του 2027 να έχει ολοκληρωθεί το βασικό κατασκευαστικό αντικείμενο.
Στη συνέχεια θα απομένει η δοκιμαστική λειτουργία των εγκαταστάσεων, η οποία αναμένεται να διαρκέσει περίπου έναν μήνα και ενδέχεται να οδηγήσει την πλήρη ολοκλήρωση της διαδικασίας μέχρι τον Απρίλιο του 2027. Επομένως, ως κατασκευαστικό έργο, η αποκατάσταση εκτιμάται ότι θα έχει ολοκληρωθεί από τα τέλη Φεβρουαρίου έως τον Μάρτιο του 2027.
Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η προσπάθεια δεν περιορίζεται σε μια απλή δέσμευση για το μέλλον. Όπως είπε, στόχος είναι αρχικά να μειωθεί το πρόστιμο που έχει ήδη επιβληθεί και να ανακοπεί οποιαδήποτε περαιτέρω εξέλιξή του.
«Αυτό δεν γίνεται με “θα” και ευχές», τόνισε, εξηγώντας ότι στις εκθέσεις προς τις Ευρωπαϊκές αρχές, έχουν ήδη καταγραφεί οι παρεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, οι λόγοι για τους οποίους υπήρξε μεγάλη καθυστέρηση, καθώς και ο ρόλος που διαδραμάτισε η γεωτεχνική μελέτη στην εξέλιξη του έργου. Μετά την καταδίκη από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, δεν αρκεί να δηλωθεί ότι το έργο θα ολοκληρωθεί σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Πρέπει να παρουσιάζονται όσα έχουν ήδη υλοποιηθεί, αλλά και ένα ακριβές τεχνικό χρονοδιάγραμμα για τα επόμενα βήματα.
Η εκτίμησή του για την πορεία των εργασιών είναι ότι το χρονοδιάγραμμα μπορεί να τηρηθεί, παρά τις δυσκολίες. Μέσα στη τρέχουσα εβδομάδα αναμένεται να φτάσουν όλα τα μηχανήματα και να ξεκινήσει η διαδικασία των πασσαλοπήξεων. Με βάση αυτή την εξέλιξη, εκτίμησε ότι μέχρι τον Μάρτιο του 2027 το έργο θα βρίσκεται σχεδόν στο σύνολό του ολοκληρωμένο.
«Πιστεύω ότι θα τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της προόδου των εργασιών ενόψει της επόμενης αξιολόγησης από τις Ευρωπαϊκές αρχές. Όπως εξήγησε, εάν τον Μάρτιο του 2027 το έργο έχει ολοκληρωθεί κατά 90%, αυτό θα αποτελεί σημαντική πρόοδο, υπό την προϋπόθεση ότι θα μπορεί να αποδειχθεί με φωτογραφικό υλικό, καταγραφή των παρεμβάσεων και επιτόπια επίσκεψη. Σε διαφορετική περίπτωση, εάν το χρονοδιάγραμμα δεν τηρηθεί και η πρόοδος είναι μικρότερη από την αναμενόμενη, η θέση της χώρας θα είναι ακόμη δυσκολότερη από τη σημερινή.
Αναφορικά με το συνολικό ύψος του προστίμου που έχει διαμορφωθεί μέχρι σήμερα, συμπεριλαμβανομένων των ημερήσιων προσαυξήσεων, δεν έδωσε συγκεκριμένο ποσό, εξηγώντας ότι το ζήτημα εξακολουθεί να εξετάζεται σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία.
Υπήρξαν προσπάθειες να αποσαφηνιστεί η ακριβής οικονομική κατάσταση της υπόθεσης, ωστόσο η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου περιλαμβάνει δύο διαφορετικές προβλέψεις, οι οποίες δημιουργούν ασάφεια ως προς το ποσό που πρέπει να καταβληθεί εφάπαξ, αλλά και ως προς την ημερήσια επιβάρυνση.
Για τον λόγο αυτό ζήτησε λίγες ακόμη ημέρες, προκειμένου να μπορέσει να δώσει ακριβή στοιχεία. Τόσο ο ίδιος, όσο και οι συνάδελφοί του από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και το Υπουργείο Εξωτερικών, προσπαθούν να αποσαφηνίσουν την οικονομική διάσταση της υπόθεσης.
Κλείνοντας τη συζήτηση, αναφέρθηκε στην ανάγκη να εξαχθούν συμπεράσματα από τη μακρόχρονη και δυσάρεστη ιστορία του παλιού ΧΥΤΑ στον Σκοπό. Όπως σημείωσε, όλοι όσοι εμπλέκονται στη Τοπική Αυτοδιοίκηση και στην υλοποίηση έργων, αλλά και οι ίδιοι οι πολίτες, έχουν λόγο να επιθυμούν να κλείσει οριστικά αυτή η υπόθεση.
Η αποκατάσταση του χώρου και η δημιουργία του περιβαλλοντικού πάρκου αποτελούν το τελικό στάδιο μιας διαδικασίας που κάποια στιγμή θα ολοκληρωθεί. Ωστόσο, όπως τόνισε, είναι σημαντικό να διατηρηθούν και τα χρήσιμα συμπεράσματα από όσα συνέβησαν.
«Τα δυσάρεστα συμπεράσματα είναι ότι υπερβήκαμε πολλά όρια και χρονικά και τεχνικά. Παλέψαμε και με την ίδια τη φύση στον Σκοπό, για να κάνουμε πράγματα που μας οδήγησαν εκεί όπου εξαρχής έπρεπε να είχαμε πάει. Καθυστερήσαμε τουλάχιστον 10-15 χρόνια», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Συνέδεσε την υπόθεση με την εικόνα που οφείλει να έχει η Ζάκυνθος ως τόπος πολιτισμού και τουριστικός προορισμός, επισημαίνοντας ότι η καταδίκη από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για ζητήματα περιβάλλοντος δεν αποτελεί θετική εξέλιξη για το νησί. Καταλήγοντας, υπογράμμισε την ανάγκη να αξιοποιηθούν τα συμπεράσματα αυτής της δυσάρεστης εμπειρίας, ώστε να αποφευχθούν ανάλογες καταστάσεις στο μέλλον.
